Lütfen yeni siteyi Bekleyiniz: https://aawsat.com/turkish


Ortadoğu haber | Şarkul El-Avsat

Iraklılar, Kuveyt’teki Irak Konferansı’ndan memnun | ŞARKUL AVSAT
Bir Sayfa Seçin

Iraklı yetkililer, Kuveyt’te bugün sona erecek olan konferansa yoğun katılımından dolayı oldukça memnun. Yetkililer DEAŞ’la savaşta zarar gören ülkenin yeniden imarıyla ilgili düzenlenen uluslararası konferansa katılan devletlerin bağışlarını açıklamalarını bekliyor.

Konferansa katılan yüzlerce yetkili, STK temsilcisi ve iş adamının bugün yapacakları yardım taahhüdünü açıklayacaklar. Şarku’l Avsat, Dışişleri Bakanı Adil el- Cubeyr başkanlığında bir heyetle konferansa katılan Suudi Arabistan’ın Irak’a mali yardım ve ihracat finansmanı sunacağı bilgisine ulaştı.

Amerika Dışişleri Bakanı Rex Tillerson dün Irak’a çeşitli alanlarda 3 milyar dolar yardım için anlaşma imzaladığını açıklayarak ABD’nin Irak’ın sağlam bir müttefiki olarak kalacağını vurguladı. Bakanın açıklamasına göre Amerikan Exim Bank ile Irak Maliye Bakanlığı arasında nakil ve başka alanlarda kullanılmak üzere 3 milyar dolarlık bir yardım anlaşması imzalandı. Tillerson açıklamasında Amerika’nın Irak’ı ve başbakan Haydar İbadi’yi istikrarlı bir şekilde desteklediğini söyledi. İbadi, dün bağışçılar toplantısında ABD Dışişleri Bakanı bir araya geldi.

Yeniden yapılanma sürecinde Kürdistan istisna tutulmamalı

Kongreye katılan Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Yves Le Drian ise, Erbil ile Bağdat arasındaki ihtilafların bitirilmesi için Irak’taki herhangi bir bölgesinin yeniden yapılanma sürecinden, özellikle de Kürdistan bölgesinin istisna tutulmamasını talep etti. Bakan yaptığı açıklamada Irak’ın yeniden imarı sürecinde herhangi bir bölgenin ya da DEAŞ tarafından hedef alınmış ve Irak’ın tarihinde dışlanmış unsurların dışarıda tutulması gerektiğini belirtti.

Bakan konuşmalarına şöyle devam etti; “Irak’ın köyleri, şehirleri hatta DEAŞ’ın hakimiyetine geçmeyen bölgeleri bile yeniden imar edilmelidir. Özellikle Kürdistan’dan bahsediyorum. Onlar yükün kendisine düşenden fazlasını yüklendiler ve bu fedakarlıkları bizi onlarla dayanışma içinde olmaya itiyor. Bu durum Irak hükümeti ile bölgesel yönetim arasındaki ihtilafları çözmemizi gerektiriyor.”

Fransız Bakan açıklamasında şu görüşlere de yer verdi: “ Eğer Irak’ın yeniden imarına karar verilmez ve ulusal istikrar ve ülkenin yeniden imarı geneli kapsamazsa Irak’ın kalıcı bir şekilde kalkınması mümkün olmaz.”

Mültecileri kendi bölgelerine geri dönmeye

Öte yandan Alman Kalkınma Bakanı Gerd Muller, Irak’taki yıkılmış kent ve köylerin yeniden inşasını teşvik ederken göç etmiş olanları ve mültecileri kendi bölgelerine geri dönmeye çağırdı. Muller, Kuveyt’te yapılan kongreye katılmadan önce şunları söyledi; “ DEAŞ terörizminin ortadan kaldırılmasından sonra Irak’ta halihazırda 2.5 milyon göçmen yaşıyor. Mülteci kamplarında özellikle çocukların durumu içler acısı.”

Almanya’da 100 bin Iraklı yaşıyor

Bakanın açıklamalarına göre şu anda Almanya’da 100 bin Iraklı mülteci bulunuyor. Bakan Kalkınma Bakanlığı’nın onları kendi evlerine dönmeye motive edecek programlar hazırladığını vurgulayarak ülkenin yeniden imarı için en büyük motivasyonun; düzeltmenin, Irak hükümetinin kendisinden başlaması olduğunun altını çizdi. Bakan, ülkenin karşılaştığı başlıca sorunlardan birinin yüksek bürokratik engeller ve haksız satın alma ve yaygın yolsuzluk olduğunu belirtti. Alman bakan, ülkesinin Irak’a 2014 yılından beri 1.3 milyar euro ile en çok yardım yapan ülke olduğunu vurguladı.

Bağdat’tan işadamlarına çağrı

Yeniden yapılanma konferansının ikinci gününde Bağdat, güvenlik durumundan korkan yatırımcıları ülkesine çekmeye çalıştı.

Irak’taki Irak Ulusal Yatırım Komisyonu Başkanı Sami El Araci özel sektör şirketlerinin temsilcilerine şöyle seslendi; “ Irak yatırımcılara açıktır. Petrolden ziraata kadar pek çok alanı yatırımcıların ilgisine sunuyoruz.” Yetkili, Bağdat’ın yerel ve uluslararası yatırımcılara tahsis ettiği 212 proje hakkında konuşarak bunların yasal koruma altında olduğunu söyledi.

Bu projeler arasında petrol rafinerisi, konutlar, elektrik santrali, havaalanları, demiryolları ve yollar bulunduğu da yapılan açıklamalar arasındaydı. Araci Irak’ta önümüzdeki on yıl içinde 4 serbest bölge inşa edileceğini açıkladı.

Irak petrol üretimini artıracak

Diğer taraftan Irak Petrol Bakanı Cebbar Luaybi, ülkesinin 2020 yılının başlarında günlük üretimini 7 milyon varile ulaştırmak için petrol üretimini 2.3 milyon varil arttıracağını söyledi.
Irak şu anda beş milyon varil petrol üretme kapasitesine sahip ancak OPEC’deki petrol ülkeleri ile dış ülkeler arasında imzalanan üretimi azaltma sözleşmesi uyarınca 4.7 milyon varil petrol üretiyor.

Bağdat’ın acil 20 milyar dolara ihtiyacı var

Bağdat, konferansın ilk gününde, 20 milyar doları acil, geri kalanında ise orta vadede olmak üzere 88.2 milyar dolara ihtiyaç duyduğunu açıkladı.

Terörden Zarar Gören Yerlerin Yeniden İmarı Fonu Direktörü Mustafa el- Hiti, “Irak yeniden yapılanma için bazı adımlar attı. Ancak ihtiyacımız olanın yüzde birinden fazlasını yapamadık” dedi. “Alt yapı ve hizmetlerin yeniden yapılması için yatırım ve yardım istiyoruz” diyen Hiti, 138 bin evin zarar gördüğünü ve bu sayının yarısından fazla evin DEAŞ’la mücadele sırasında yıkıldığını söyledi.

Irak yolsuzlukta en üst sırada

Yolsuzluk Bağdat’ın para toplama konusundaki en büyük zorluklarından biri olarak görülüyor. 2017’de Irak, Şeffaflık Örgütü tarafından yayınlanan en fazla yolsuzluk yapılan ülkeler listesinde 176 ülkeden 166. sırada.

Yine savaş sırasında ülkelerini terk etmiş Iraklıların geri dönmeleri de en büyük sorunlardan biri. 3.3 milyon insan ülkelerine geri döndü, bunların 2.6 milyonu kamplarda yaşıyor.

Irak’ta BM Mülteci Yüksek Komiserliği temsilcisi Bruno Guido, “Kuveyt konferansı, göç etmek zorunda kalmış Iraklıların gönüllü, güvenli ve sürdürülebilir şekilde geri dönüşünün önemini teyit etmek ve hükümetin bu hedefe ulaşma çabalarını desteklemek için önemli bir platform sağlamaktadır” dedi.

Bu bağlamda, Birleşmiş Milletler Çocuk Fonu (UNICEF) ve Birleşmiş Milletler Habitat Programı düzenledikleri ortak basın açıklamasında altyapıya yatırımla ilgili olarak Irak’ta çocukların dörtte birinin fakirlik içinde yaşadığını açıkladı.

Sağlık sektörü çökmüş durumda

Dünya Sağlık Örgütü, 14’den fazla hastanenin ve 170 sağlık tesisinin imhasına atıfta bulunarak uluslararası toplumu, çökmüş sağlık sektörüne yatırım yapmaya çağırdı.

Alt yapı için 30 milyar dolara ihtiyaç var

Dünya Bankası Temsilcisi Raca Arşhad, konut sektörünün tek başına 17.4 milyar dolara ihtiyacı olduğuna işaret ederek çeşitli sektörlere yatırım yapılması gerektiğini söyledi. Enerji ve sanayi sektöründe alt yapı çalışmaları için 30 milyar dolar paraya ihtiyaç olduğu da ifade edildi.

Birleşmiş Milletler Tarım ve Gıda Örgütü (FAO), son dört yıldır DEAŞ hakimiyetinde Irak tarımsal üretiminin yüzde 40’ını kaybettiğini açıkladı.

STK’lardan 330 milyon dolar yardım sözü

İlk gün yapılan toplantıda STK’lar Irak’a 330 milyon dolardan fazla insani yardım taahhüdünde bulundu. En büyük yardım sözü 130 milyon dolarla Kızılhaç örgütünden geldi. Yine Kuveytli çeşitli STK’lardan yapılan yardım sözü 122 milyon doları buldu. Diğer yardım taahhütleri ise Suudi Arabistan, İngiltere ve Iraklı örgütlerden geldi.

Konferansa çok sayıda üst düzey yetkili katıldı

Kuveyt Ticaret ve Sanayi Odası, dün yeniden yapılandırma konferansının bir parçası olarak “Irak’ta Yatırım” başlıklı bir konferans düzenledi. Konferans, Kuveyt Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Ali Al-Ganim’in katılımıyla Irak’ın yeniden inşasında özel sektörün katılımı için çevre konusunu ele aldı. Toplantıya Irak Ulusal Yatırım Heyeti Başkanı Sami el- ArAci ile Irak Planlama Bakanı Selman el- Cemili’de katıldı.

Irak pazarı

Irak yetkilileri finans ve bankacılık sektörünün istikrarının ekonomik büyümenin bir ön şartı olduğunu ve bunun da yatırım finansmanı için pratik bir çerçeve olduğunu belirtti. Bu oturumda yeniden imarın finansmanı sağlamak için ekonomiyi güçlendirmenin ve bu nedenle yatırımcının Irak pazarına girmesi için teşvik edilmesinin öneminde dikkat çekildi.

Irak’taki bankaların yapısı

Merkez Bankası Başkan Yardımcısı Mahmud Dağr, Irak’taki bankaların yapısına dikkat çekti. Buna göre bankaların 7’si devlet bankası iken 61’i ise İslami ve geleneksel finans kurumu. Dağr transferlerin, havale ve kredi işlemlerindeki bu çeşitliliğin yatırımcılar için uygun bir fırsat oluşturduğuna dikkat çekti. Dağr, paranın piyasa arz edilmesinin fiyatlara etki ettiğini bu nedenle para politikalarında nakit istikrarına yoğunlaştıklarını da açıkladı. Yetkili, Irak’ın komşu ülkeleriyle kendi kaynaklarıyla karşılanmak üzere yaptığı ticaretin, 50 milyon dolarlık bir hacme ulaşmış durumda olduğunu açıkladı.

Irak Temsilciler Meclisi Ekonomi ve Yatırım Komitesi Başkanı Ahmed Kanani, en önemli yatırım zeminin güven olduğunu söyledi. Kanani, Komitenin, Irak’taki yatırım ve yeniden yapılanma sürecine katkıda bulunan mevzuatın yürürlüğe girmesi güveni artıracak.

Konferansta, Irak’taki yatırım ortamı, reform programı ve yeniden yapılanma araçları gibi çeşitli konuları tartışmanın yanı sıra, başarılı yatırım deneyimleri, Irak’taki ana yatırım fırsatları ve Uluslararası Finans Kurumu’nun bu konudaki rolü ile özel sektörün fırsatları gözden geçirildi.

Irak Merkez Bankası Başkanı Ali el- Allak “Finansman Yeniden Yapılanma” başlıklı bir panelde, Irak ekonomisinin genel çerçevesini anlattı.